Metoda testów psychologicznych

Metoda testów psychologicznych

Metoda testów testów psychologicznych – W masie najrozmaitszych testów opartych na badaniach naukowych, a służących czy to do celów praktycznych, czy to do nowych badań, szczególną, a nawet osobliwą rolę odgrywają testy psychologiczne, zwane też psychodiagnostycznymi. Szczególną — gdyż na ogół tylko dla ich 

oznaczenia używa się słowa „test” bądź słów pochodnych lub złożonych (testowanie, testy charakterologiczne itp.). Osobliwą — gdyż o żadne inne sprawdziany nie toczono tylu sporów i nie wysuwano tylu zastrzeżeń i wątpliwości. Z tych względów słuszne wydaj e się skupienie na nich uwagi szczególnej.

Kariera testów psychologicznych, wypróbowanych naukowo sposobów do praktycznego bądź naukowo-badawczego stwierdzania stanu czynności lub cech psychicznych, rozpoczęła się z końcem ubiegłego wieku. Rozgłos zdobyły sobie testy inteligencji ogólnej, później testy wiadomości szkol­nych (egzaminacyjne), jeszcze później testy (cech i struktur) osobowości. Masowe i nie zawsze właściwe stosowanie testów w szkołach czy w kli­nikach, wątpliwości teoretyczne, leżące u ich podstaw, gdzieniegdzie rów­nież wątpliwości natury światopoglądowej wywołały wiele sporów o te­sty. Nie zawsze głos w tej sprawie zabierali specjaliści.

Obecnie spory te należą już raczej do przeszłości, ale poważnie już zaawansowana nauka o testach psychologicznych (przez niektórych zwa­na psychometrią) zawiera nadal wiele problemów trudnych i otwartych. Nie sposób wgłębiać się w nie na tym miejscu.

Istotny sens testów psychologicznych leży w ułatwianiu, a nawet w umożliwianiu rozpoznań stanu określonych czynności bądź cech psy­chicznych u danych osób.

Jeśli rozpoznania (diagnozy) mają cel prak­tyczny, zachodzi istotne podobieństwo między testem psychologicznym a metodami diagnostyki lekarskiej. Praktycznie zastosowanie metod tej diagnostyki, wypracowanych w badaniach eksperymentalnych, nie jest eksperymentem, lecz sposobem do uzyskiwania konkretnej diagnozy cho­robowej. Ze względu na ząstosowalność praktyczną również wszelkie in­strumenty, służące do wykonywania eksperymentów psychologicznych lub obmyślane do tego celu, mogą mieć charakter testów lub pomocy do wykonania rozpoznań testowych.

Natomiast konstrukcja testów, zwłaszcza zaś ich wypróbowywanie, czyli ich tzw. standaryzacja (zwana też inaczej normalizacją), wchodzi za­sadniczo w zakres metod statystycznych. W każdym razie głównie na nich jest oparta.

Wartość metody testów psychologicznych leży w jej praktycznej uży­teczności. Rzec można, że wiedza psychologiczna jest o tyle wartościowa społecznie, o ile na jej podstawie możliwe jest wypracowywanie praktycznie użytecznych testów. Im bardziej zaawansowana jest wiedza psy­chologiczna, tym lepsze są podstawy do konstrukcji testów. Z drugiej strony, im bardziej użyteczne są w służbie zdrowia, w szkole i wychowa­niu, w organizacji pracy itp. dane testy, tym więcej uznania trzeba mieć dla fragmentów wiedzy psychologicznej, leżących u ich podstawy.

Zacytowany fragment pochodzi z książki ” Ogólna metodologia pracy naukowej” Józef Pieter r1967.